6 ตุลา 2519: จากชัยชนะประชาชน สู่ฝันร้ายทางการเมืองและบาดแผลประวัติศาสตร์ กับการครบรอบ 50 ปีที่ "ความรุนแรง ไม่เคยหายไปไหนเลย"
#6ตุลา #6ตุลา2519 #50ปี6ตุลา2519
บทนำ: ความทรงจำที่ไม่เคยลบเลือน
เหตุการณ์สังหารหมู่ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 ณ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ และท้องสนามหลวง ถือเป็นหนึ่งในโศกนาฏกรรมที่นองเลือดและสะเทือนขวัญที่สุดในประวัติศาสตร์การเมืองไทยยุคใหม่ เหตุการณ์นี้ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิต บาดเจ็บ และถูกจับกุมจำนวนมาก สื่อต่างประเทศต่างเรียกขานเหตุการณ์นี้ว่า Thammasat University Massacre การรำลึกถึงเหตุการณ์นี้ไม่ใช่เพียงการรำลึกถึงความสูญเสีย แต่คือการถอดบทเรียนเพื่อไม่ให้ความรุนแรงจากการเห็นต่างเกิดขึ้นซ้ำอีก
1) ปฐมบทแห่งความขัดแย้ง (พ.ศ. 2516 – สิงหาคม 2519)
- ชัยชนะจาก 14 ตุลา 2516: ชัยชนะของนักศึกษาและประชาชนในการโค่นล้มรัฐบาลเผด็จการ ส่งผลให้จอมพลถนอม กิตติขจร, จอมพลประภาส จารุเสถียร และ พ.อ.ณรงค์ กิตติขจร ต้องเดินทางออกนอกประเทศ ประเทศไทยเข้าสู่ยุคเสรีภาพและประชาธิปไตย แต่ยังขาดเสถียรภาพทางเศรษฐกิจและการเมือง
- ความกังวลของฝ่ายขวา: ชัยชนะของฝ่ายคอมมิวนิสต์ในประเทศเพื่อนบ้าน ทำให้กลุ่มชนชั้นนำและกลุ่มฝ่ายขวาเกิดความกังวลอย่างหนัก
- 16 สิงหาคม 2519 (จอมพลประภาสกลับไทย): จอมพลประภาส จารุเสถียร เดินทางกลับเข้าประเทศโดยอ้างว่ามารักษาดวงตา เกิดการประท้วงจากนักศึกษาจนกระทั่งจอมพลประภาสยอมเดินทางออกนอกประเทศอีกครั้งในวันที่ 22 สิงหาคม
2) ชนวนเหตุและการปลุกระดม (กันยายน – ตุลาคม 2519)
- 19 กันยายน 2519 (การกลับมาของพระถนอม): จอมพลถนอม กิตติขจร บวชเณรจากสิงคโปร์เดินทางกลับไทย และเข้าบวชเป็นพระภิกษุที่วัดบวรนิเวศวิหาร ด้านวิทยุยานเกราะระบุว่าการกลับมาไม่มีวัตถุประสงค์ทางการเมือง ขณะที่ศูนย์กลางนิสิตนักศึกษาแห่งประเทศไทย (ศนท.) และมวลชนเริ่มปักหลักชุมนุมประท้วง
- 24 กันยายน 2519 (คดีสังหาร 2 ช่างไฟนครปฐม / ประตูแดง): นายวิชัย เกษศรีพงษา และนายชุมพร ทุมไมย พนักงานการไฟฟ้านครปฐม ถูกซ้อมจนเสียชีวิตและนำศพไปแขวนคอที่ประตูทางเข้าหมู่บ้านจัดสรรใน จ.นครปฐม ขณะออกติดโปสเตอร์ต้านพระถนอม
- การโหมกระแสของสื่อฝ่ายขวา: สื่อฝ่ายขวา เช่น หนังสือพิมพ์ดาวสยาม วิทยุยานเกราะ และกลุ่มการเมืองฝ่ายขวา (เช่น กระทิงแดง, นวพล, ลูกเสือชาวบ้าน) โจมตีขบวนการนักศึกษาว่าเป็นคอมมิวนิสต์ที่บ่อนทำลายชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์
- 4 ตุลาคม 2519 (การแสดงละครล้อเลียน): ชุมนุมนาฏศิลป์และการละคร มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จัดการแสดงจำลองเหตุการณ์แขวนคอช่างไฟนครปฐมที่ลานโพธิ์ เพื่อประท้วงการทำงานของตำรวจ
- 5 ตุลาคม 2519 (ข้อกล่าวหาหมิ่นรัชทายาท): หนังสือพิมพ์ลงภาพการแสดงละครล้อเลียน โดยหนังสือพิมพ์ดาวสยามและสื่อฝ่ายขวาประโคมข่าวว่า นักศึกษาจัดฉากแสดงละครที่มีใบหน้าคล้ายองค์รัชทายาท เป็นการหมิ่นพระบรมเดชานุภาพ ส่งผลให้กลุ่มลูกเสือชาวบ้านและมวลชนฝ่ายขวาปิดล้อมมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ในเย็นวันนั้น
3) เช้าวันมหาวิปโยค 6 ตุลาคม 2519
- การล้อมปราบและใช้อาวุธสงคราม: ช่วงเช้ามืด ตำรวจ ตชด. และกองกำลังกึ่งทหาร ปิดล้อมธรรมศาสตร์ และเปิดฉากใช้อาวุธสงคราม ทั้งปืน เครื่องยิงลูกระเบิด และระเบิดมือ ระดมยิงใส่ผู้ชุมนุมภายในมหาวิทยาลัย
- การลงประชาทัณฑ์รุนแรง: ผู้ประท้วงที่พยายามหลบหนีถูกกลุ่มมวลชนฝ่ายขวารุมทำร้ายอย่างโหดเหี้ยม มีการนำศพมาทุบตี เผากลางแจ้ง และแขวนคอตีศพกลางท้องสนามหลวง
- ตัวเลขความสูญเสีย:
> ข้อมูลทางการระบุผู้เสียชีวิต 45 คน (ชันสูตรพลิกศพ) บาดเจ็บ 145 คน
> ข้อมูลจากมูลนิธิกู้ภัยและมูลนิธิอาจารย์ป๋วยคาดว่ามีผู้เสียชีวิตมากกว่า 100 ถึง 350 คน
> ประชาชนและนักศึกษาถูกจับกุมรวม 3,094 คน
- การยึดอำนาจ (18.00 น.): พล.ร.อ.สงัด ชลออยู่ หัวหน้าคณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน ประกาศยึดอำนาจการปกครอง สิ้นสุดยุคทดลองประชาธิปไตย
4) ผลกระทบและวิถีทางหลังเหตุการณ์
- การกวาดล้างและป่าล้อมเมือง: หลังเกิดเหตุ รัฐบาลยุคธานินทร์ กรัยวิเชียร ดำเนินนโยบายขวาจัด กวาดล้างนักศึกษาและฝ่ายซ้าย ส่งผลให้นักศึกษา ปัญญาชน และป่าชาวยุทธจำนวนมาก ต้องหลบหนีเข้าป่าไปร่วมกับพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย (พคท.)
- การนิรโทษกรรม (พ.ศ. 2521): ผู้ต้องหาคดี 6 ตุลา ทั้ง 18 คน (รวมถึงแกนนำนักศึกษา) ได้รับการปล่อยตัวจากการนิรโทษกรรมในเดือนกันยายน 2521 อย่างไรก็ตาม ไม่มีผู้ก่อเหตุหรือผู้สั่งการปราบปรามแม้แต่คนเดียวที่ถูกนำตัวมาลงโทษ
บทสรุป: บทเรียนจากการลืม และการรำลึกในปัจจุบัน
1. ความพยายามทำให้ลืม: ในอดีต เหตุการณ์ 6 ตุลา มักถูกละเลยและเว้นว่างไว้ในหนังสือเรียนประวัติศาสตร์ไทย
2. อนุสรณ์และการรำลึก: ด้วยความพยายามของภาคประชาชนและมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จึงได้มีการสร้าง "ประติมานุสรณ์ 6 ตุลา" ขึ้น ณ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ ซึ่งกลายเป็นพื้นที่รำลึกและทำบุญบำเพ็ญกุศลแก่ผู้เสียชีวิตเป็นประจำทุกปี
3. สัจจะแห่งประวัติศาสตร์: เหตุการณ์ 6 ตุลา 2519 เตือนใจเราเสมอว่า ความตื่นกลัว การสร้างความเกลียดชังผ่านข้อมูลข่าวสาร และการขาดสติของสังคม สามารถนำไปสู่ความรุนแรงระหว่างคนร่วมชาติได้อย่างน่าสะพรึงกลัว การรักษาสติ การรับฟังความเห็นต่าง และความยึดมั่นในหลักสิทธิมนุษยชน จึงเป็นทางเดียวที่ไม่ให้ "ฝันร้าย" นี้นำกลับมาสู่อนาคตอีกครั้ง
สำหรับผมเอง ทุกครั้งที่ครบรอบปีของ 6 ตุลา 2519 สิ่งที่ผมหวาดกลัวที่สุด คือ "มันไม่เคยหายไปเลย" ผมสัมผัสความรุนแรงที่อยู่รอบตัวผม และสิ่งที่เกิดขึ้นกับผมเอง ตลอดหลายปีที่ผ่านมา
- มีผู้ต้องหาทางการเมืองถูกกุมขัง โดยไร้สิทธิ์ประกันตัว
- มีใครบางคน ถูกรัฐฟ้อง SLAPP จากการส่งเสียงเพื่อเรียกร้องความถูกต้อง
- มีใครบางคน ถูก IO เล่นงาน ทั้งรุมทึ้งให้เสียชื่อเสียงในพื้นที่ social media และปั่น Fake News ต่างๆ พัดพาความเชื่อของสังคมไปผิดทาง จากการถูกปลุกปั่น
- มีบางคนต้องสูญเสียชื่อเสียง อนาคต การศึกษา ตัวตน และเวลาชีวิต
ผมคือคนหนึ่งที่สูญเสียบางอย่างไป จากการส่งเสียงของตัวเองเช่นกัน
ผ่านไป 50 ปีแล้วนะ ประเทศไม่เคยเปลี่ยนแปลงเลย มันแค่ไม่ใช่รัฐประหารรูปแบบเดิมเท่านั้น แต่มันคือรัฐประหารเงียบ โดยโครงสร้างอำนาจที่ห้ามขัดขืน คำว่า "ประชาธิปไตย" สำหรับที่แห่งนี้ ไม่เคยพัฒนาจริงๆ
#ตุ๊ดส์review
แหล่งที่มา :
- ฐานเศรษฐกิจ. (2566, 5 ตุลาคม). รำลึกเหตุการณ์ 6 ตุลาฯ มหาวิปโยค.
- เนชั่นทีวี. (2564, 5 ตุลาคม). 6 ตุลา 19 ย้อนเวลาตามหาประชาธิปไตย.
- ธนกฤต ใจกล้า. (2564, 5 ตุลาคม). สรุป 8 เหตุการณ์สำคัญที่นำไปสู่ 6 ตุลา 2519 เหตุการณ์สังหารหมู่ธรรมศาสตร์. AGENDA.
======
FACEBOOK POST :
facebook.com/photo/?fbid=169…
======
ฝากช่องทางต่างๆของบอย ตุ๊ดส์review :
facebook.com/tootsyreview/
x.com/tootsyreview
threads.net/@tootsyreview/
instagram.com/tootsyreview/
youtube.com/@tootsyreview
tiktok.com/@tootsy_review
lemon8-app.com/tootsyreview